Ευγένιος Σπαθάρης: Ο ζωγράφος του ελληνικού λαϊκού παραμυθιού

Ευγένιος Σπαθάρης: Ο ζωγράφος του ελληνικού λαϊκού παραμυθιού

Υπήρξε κορυφαίος εκπρόσωπος του Θεάτρου Σκιών στην Ελλάδα. Ήταν ένας γνήσιος λαϊκός καλλιτέχνης, που κράτησε ζωντανή την παράδοση του Καραγκιόζη και προσπάθησε να τη μεταδώσει αναλλοίωτη στους νεότερους.

Γεννήθηκε στις 2 Ιανουαρίου 1924 στην Κηφισιά Αττικής και ήταν γιος και συνεχιστής του σπουδαίου καραγκιοζοπαίχτη Σωτήρη Σπαθάρη (1892-1974), με καταγωγή από τη Σαντορίνη. Η καριέρα του ως καραγκιοζοπαίχτη ξεκίνησε το 1942 και από τότε άρχισε να περιοδεύει, δίνοντας παραστάσεις σε θέατρα και κινηματογράφους της Ελλάδας, αλλά και στο εξωτερικό από το 1953, αρχής γενομένης από το Κάρνεγκι Χολ της Νέας Υόρκης. Αξίζουν να επισημανθούν η συμμετοχή του σε μεγάλα φεστιβάλ του εξωτερικού, η εικοσάχρονη συμμετοχή του στα «Κρυστάλλεια» της Πεντέλης, καθώς επίσης η μακρόχρονη παρουσία του στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης και οι εμφανίσεις του στα «Δημήτρια».

Ο Σπαθάρης εμφανίστηκε και στον κινηματογράφο, στις ταινίες «Πικρό Ψωμί» του Γρηγόρη Γρηγορίου (1950), «Ο εξυπνότερος άνθρωπος του κόσμου» (1950), «Κιβωτός» μαζί με τη Μελίνα Μερκούρη και τον Μίνω Αργυράκη (κινούμενα σχέδια 1956), «Μέγας Αλέξανδρος» του Γιώργου Ζερβουλάκου (1960), «Λυσιστράτη» του Γιώργου Ζερβουλάκου (1974) και «Τεριρέμ» του Απόστολου Δοξιάδη (1992), σε οκτώ ταινίες παραγωγής της Ιωαννίδης Φίλμς με κλασικές κωμωδίες του Καραγκιόζη (1962) και και σε πολλά ντοκιμαντέρ αφιερωμένα στην Ελλάδα.

Το 1970 κυκλοφόρησε 13 εικονογραφημένα τεύχη (των 2 δρχ. έκαστο) με μαυρόασπρες φιγούρες και έγχρωμο εξώφυλλο. Ενώ το 1979 παρουσιάστηκε από τις εκδόσεις Νεφέλη το επιτυχημένο βιβλίο του «Ο Καραγκιόζης των Σπαθάρηδων» με εφτά έργα και εφτά περιλήψεις (τα τέσσερα δικά του και τα τρία του πατέρα του Σωτήρη). Από το 1962 κυκλοφόρησαν 10 έργα του σε δίσκους 45 στροφών από την His Master’s Voice, ενώ ακολούθησαν άλλοι 2 δίσκοι 33 στροφών από τη Μinos-EMI αρχές της δεκαετίας του ’80, και άλλες έξι παραστάσεις σε 6 αντίστοιχα CD από τη Legend το 2002.

Εκτός από το τεράστιο έργο στον τομέα του θεάτρου σκιών, ο Ευγένιος Σπαθάρης διακρίθηκε και ως ζωγράφος, με περισσότερες από 50 ατομικές και ομαδικές εκθέσεις στην Ελλάδα και το εξωτερικό. Στους πίνακές του διατήρησε έντονα τα κύρια χαρακτηριστικά της λαϊκής ζωγραφικής, που τα έδενε μεταξύ τους με πρωτοφανή ρεαλισμό και μεγάλη χρωματική ζωντάνια.

Παρακάτω παρουσιάζουμε 10 χαρακτηριστικά έργα του:

Ευγένιος Σπαθάρης: Ο ζωγράφος του ελληνικού λαϊκού παραμυθιού
«Ο γάμος του Καραγκιόζη», ακρυλικό σε χαρτόνι, 50×70 εκ.

 

Ευγένιος Σπαθάρης: Ο ζωγράφος του ελληνικού λαϊκού παραμυθιού
«Η επιστροφή του Οδυσσέα στην Ιθάκη», ακρυλικό σε χαρτόνι, 50×70 εκ.

 

Ευγένιος Σπαθάρης: Ο ζωγράφος του ελληνικού λαϊκού παραμυθιού
«Ο Θεόδωρος Κολοκοτρώνης», ακρυλικό σε χαρτόνι, 100×70 εκ.

 

Ευγένιος Σπαθάρης: Ο ζωγράφος του ελληνικού λαϊκού παραμυθιού
«Ο Κατσαντώνης οδηγείται στα Γιάννενα», ακρυλικό σε χαρτόνι, 50×70 εκ.

 

Ευγένιος Σπαθάρης: Ο ζωγράφος του ελληνικού λαϊκού παραμυθιού
«Η σύλληψη του Πατριάρχη Γρηγόριου Ε’», ακρυλικό σε χαρτόνι, 50×70 εκ.

 

Ευγένιος Σπαθάρης: Ο ζωγράφος του ελληνικού λαϊκού παραμυθιού
«Περσέας και Ανδρομέδα», ακρυλικό σε χαρτόνι, 50×70 εκ.

 

Ευγένιος Σπαθάρης: Ο ζωγράφος του ελληνικού λαϊκού παραμυθιού
«Τα βασανιστήρια του Ήρωα», ακρυλικό σε χαρτόνι, 70×100 εκ.

 

Ευγένιος Σπαθάρης: Ο ζωγράφος του ελληνικού λαϊκού παραμυθιού
«Δημοτικές εκλογές», ακρυλικό σε χαρτόνι, 50×70 εκ.

 

Ευγένιος Σπαθάρης: Ο ζωγράφος του ελληνικού λαϊκού παραμυθιού
«Ύδρα», ακρυλικό σε χαρτόνι, 50×70 εκ.

 

Ευγένιος Σπαθάρης: Ο ζωγράφος του ελληνικού λαϊκού παραμυθιού
«Ο Καραγκιόζης πυροσβέστης», ακρυλικό σε χαρτόνι, 50×70 εκ.

Ο Ευγένιος Σπαθάρης πέθανε στις 9 Μαΐου 2009, σε ηλικία 85 ετών. Ο μεγάλος δάσκαλος του θεάτρου σκιών νοσηλευόταν στο νοσοκομείο ΚΑΤ, επί τέσσερις ημέρες, με βαρύτατες εγκεφαλικές κακώσεις που υπέστη όταν στις 6 Μαΐου έχασε την ισορροπία του κι έπεσε από τη σκάλα, κατά τη διάρκεια εκδήλωσης στο ινστιτούτο Γκαίτε.

Πηγές: wikipedia.org, sansimera.gr

Επιμέλεια κειμένου: Μαρία Κάπλα

Close